Powrót do szkoły – proces adaptacji  z rówieśnikami oraz otoczeniem

Powrót do szkoły – proces adaptacji z rówieśnikami oraz otoczeniem

Powrót do szkoły – proces adaptacji  z rówieśnikami oraz otoczeniem

Każda z naszych pociech kiedyś zaczyna wkraczać w ten świat gdzie otoczenie , rówieśnicy mają na niego wpływ. Nasze dzieci rozpoczynają także etap szkolny. I tutaj pojawiają się wyzwania stojące zarówno przed nimi, jak i przed nami rodzicami. Jak zatem to przetrwać, jak otworzyć ten nowy świat w sposób ciekawy i bezpieczny dla wszystkich?

Jest to związane także z poszukiwaniem własnego miejsca w nowym środowisku szkolnym. Sytuację dziecka wkraczającego w nową dla niego rolę ucznia można scharakteryzować, między innymi, przez następując zmiany:

  • poszerzenie relacji z rówieśnikami, jak i z dorosłymi, co wymaga objęcia kontrolą szerszej przestrzeni społecznej,
  • doświadczenie zewnętrznej instytucjonalnej kontroli, która może być niezgodna z indywidualnymi oczekiwaniami dziecka,
  • przejście od dominującej aktywności zabawowej do nauki traktowanej jako obowiązek,
  • konieczność podejmowania zadań często narzuconych, niezależnych od potrzeb i zainteresowań dziecka,
  • wejście w świat regulowany licznymi zasadami, przepisami dotyczącymi wszelkiej aktywności dziecka,
  • uzyskanie znacznie większej samodzielności i przyjęcie nowych ról oraz podjęcie nowych obowiązków,
  • zmiana charakteru relacji dziecka z rodzicami, którzy w oczach dziecka przestają być nieomylni,
  • pojawienie się relacji rówieśniczych, opartych głównie na podejmowaniu zadań szkolnych.

Przekraczając próg szkoły dzieci wchodzą w kontakt z nowymi dla siebie osobami: dorosłymi i dziećmi oraz stykają się z różnymi sytuacjami szkolnymi. Mogą przeżywać trudności związane z podejmowaniem nowych ról i odnajdywaniem swego miejsca w nowym środowisku. Rozpoczęcie przez dziecko nauki w szkole bywa często odbierane jako dramatyczne zdarzenie, gdzie emocje są bardzo silne, a ich skutki mogą być zarówno bliskie, jak i odlegle w czasie. Czy okażą się pozytywne, czy nie, zależy od cech dziecka, jego reakcji na zdarzenie i od kontekstu tego wydarzenia, w tym od udzielonego dziecku wsparcia osób znaczących. Nie dla wszystkich uczniów pierwsze doświadczenia szkolne są pozytywne, zaś negatywne doświadczenia mogą stać się źródłem poważnych trudności prowadzących nawet do zaburzeń nerwicowych. Nagromadzenie się sytuacji trudnych dla dziecka może wywołać u niego stan zwiększonego napięcia psychicznego, lęki, niepokoje, izolację i nieśmiałość. Ponadto, badania i doświadczenia praktyków wskazują na silny związek problemów emocjonalnych dziecka z jego niepowodzeniami w nauce.

W ostatnich latach obserwuje się wzrost wskaźnika dzieci z trudnościami z koncentracją uwagi, niedojrzałością emocjonalną, z postawami aspołecznymi, lękowymi itp.

Jedną z istotnych przyczyn tego zjawiska jest kształcenie zorientowane na program, brak diagnozowania dziecka, niski poziom wiedzy nauczyciela z zakresu teorii rozwojowych i dojrzewania biologicznego dzieci. Trudności i zakłócenia w rozwoju powstają na tle spotkań z daną sytuacja, formą czy metodą kształcenia oraz stawianymi wymaganiami.

Dlatego, centralne miejsce w edukacji dzieci powinna zajmować diagnoza, która staje się drogowskazem w podejmowaniu działań stymulujących, naprawczych, terapeutycznych i wyrównawczych.

Celem diagnozy jest poznawanie i rozpoznawanie dziecka, jego możliwości, zdolności, trudności i zaniedbań rozwojowych. W związku z problemami dzieci rozpoczynającymi naukę w szkole z ich adaptacją w nowym środowisku, rodzi się potrzeba poszukiwania coraz to nowych rozwiązań.

Stąd namawiam moi drodzy rodzice abyście bacznie przyglądali się swoim pociechom i jeśli jest problem we wczesnym etapie uda się go naprawić tym samym nie dopuszczając na stany ciężkiego zaburzenia emocjonalnego. Dzieci mające trudności z przystosowaniem się do środowiska klasy i szkoły, do zasad funkcjonowania w grupie oraz warunków uczenia się, często wyróżniają się określonym zespołem zachowań, charakteryzowanym jako np.:

  • nadpobudliwość,
  • zahamowanie psychoruchowe,
  • agresja itd.

Ignorowanie pierwszych problemów dziecka może w przyszłości prowadzić do poważnych trudności wychowawczych, aż do nieprzystosowania społecznego włącznie. Podstawą skutecznej pracy pedagogicznej z dziećmi rozpoczynającymi naukę w klasie pierwszej lub kolejnych klasach jest właściwa diagnoza rozwoju dziecka oraz środowiska jego życia.

Nie bójmy się zgłaszać się na terapie z dzieckiem, uczmy go otwartości, niech umie otwierać się i omawiać sprawy, które stanowią dla nich problem.